E a tia ni karaoaki ยท Kiribati
Rikooti n ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina: beeba, ranga ni karaoaki ao rain n tia ni karaoaki
A rangi ni mwaiti beeba ao ranga ni karaoaki n ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina ibukin mwin ana mwakuri Kiribati. A kaotaki naba te aeka ni karaoaki ae e na riki, ao rain n tia ni karaoaki. A rangi ni kabooaki n te koroboki aei te rangi ni kabooaki n te tautaeka, ao e aki taekinaki bwa bon te riit n te tautaeka ke te riit n ana mwenga ni kabane.
E rangi ni kabooaki ibukin am ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina bwa ko na ataia bwa tera beeba ko na karekei, tera ranga ni karaoaki ko na riki iai, ao tera rain ko na kawakin iai. Aei te koroboki ae e na kabooaki ibukin am mwakuri, ao e aki taekinaki bwa bon te riit n te tautaeka ke te riit n ana mwenga ni kabane. E na riki bwa te kabooaki n te koroboki aei bwa te kabooaki n te tautaeka ae e aki konaki.
1. Tera te mwenga ni kabane ae ko na ikotaki iai n Taina?
N Taina, a mwaiti aeka ni mwenga ni kabane ae kona n ikotaki iai te aomata n ana mwenga ni kabane. A tabe n aeka aikai: te mwenga ni kabane ae e aki taua te bwai ae e na karaoia (limited liability company, LLC), te mwenga ni kabane ae e taua te bwai ae e na karaoia (joint-stock company), te mwenga ni kabane ae e aki taua te bwai ae e na karaoia ma te aomata ae e na karaoia (partnership), ao te mwenga ni kabane ae e aki taua te bwai ae e na karaoia ma te aomata ae e aki karaoia (sole proprietorship). A mwaiti aeka n ikotaki naba aika a kainanoaki ibukin te aomata ae e na ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina. A mwaiti aomata aika a ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina a karaoia bwa te mwenga ni kabane ae e aki taua te bwai ae e na karaoia (LLC) bwa e aki rangi ni kabooaki ao e aki rangi ni kakaawaki.
E na riki bwa ko na ataia bwa n Taina a mwaiti naba aeka ni mwenga ni kabane aika a kona n ikotaki iai te aomata ae e na ikotaki naba n ana mwenga ni kabane. A mwaiti naba aeka n ikotaki naba aika a kainanoaki ibukin te aomata ae e na ikotaki naba n ana mwenga ni kabane. A mwaiti aomata aika a ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina a karaoia bwa te mwenga ni kabane ae e aki taua te bwai ae e na karaoia (LLC) bwa e aki rangi ni kabooaki ao e aki rangi ni kakaawaki.
2. Beeba aika ko na karekei
N ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina, e na riki bwa ko na karekei beeba aikai:
- Te beeba n ikotaki: te beeba aei e kaotaki iai aron am ikotaki naba, ae e na karekei bwa ko na karekei te beeba n ikotaki n ana mwenga ni kabane n Taina (company registration application form).
- Te beeba n atibu: te beeba aei e kaotaki iai aron am atibu, ae e na karekei bwa ko na karekei te beeba n atibu n ana mwenga ni kabane (articles of association).
- Te beeba n aomata: te beeba aei e kaotaki iai aron am aomata, ae e na karekei bwa ko na karekei te beeba n aomata n ana mwenga ni kabane (list of shareholders and directors).
- Te beeba n mwenga: te beeba aei e kaotaki iai aron am mwenga, ae e na karekei bwa ko na karekei te beeba n mwenga n ana mwenga ni kabane (proof of address).
- Te beeba n kakaawaki: te beeba aei e kaotaki iai aron am kakaawaki, ae e na karekei bwa ko na karekei te beeba n kakaawaki n ana mwenga ni kabane (capital verification report).
- Te beeba n tautaeka: te beeba aei e kaotaki iai aron am tautaeka, ae e na karekei bwa ko na karekei te beeba n tautaeka n ana mwenga ni kabane (business license application).
E na riki bwa ko na karekei beeba aikai n te taeka n Taina ke n te taeka n Engiran. E na riki bwa ko na karekei beeba aikai n te taeka n Taina ke n te taeka n Engiran.
3. Ranga ni karaoaki
N ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina, e na riki bwa ko na riki iai ranga ni karaoaki aikai:
- Ranga 1: Te boki n am ikotaki naba: e na riki bwa ko na karekei te boki n am ikotaki naba, ae e na kaotaki iai aron am ikotaki naba.
- Ranga 2: Te boki n am atibu: e na riki bwa ko na karekei te boki n am atibu, ae e na kaotaki iai aron am atibu.
- Ranga 3: Te boki n am aomata: e na riki bwa ko na karekei te boki n am aomata, ae e na kaotaki iai aron am aomata.
- Ranga 4: Te boki n am mwenga: e na riki bwa ko na karekei te boki n am mwenga, ae e na kaotaki iai aron am mwenga.
- Ranga 5: Te boki n am kakaawaki: e na riki bwa ko na karekei te boki n am kakaawaki, ae e na kaotaki iai aron am kakaawaki.
- Ranga 6: Te boki n am tautaeka: e na riki bwa ko na karekei te boki n am tautaeka, ae e na kaotaki iai aron am tautaeka.
E na riki bwa ko na riki iai ranga ni karaoaki aikai n te taeka n Taina ke n te taeka n Engiran.
4. Rain n tia ni karaoaki
N ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina, e na riki bwa ko na kawakin iai rain n tia ni karaoaki aikai:
- Rain 1: Te boki n am ikotaki naba: e na riki bwa ko na karekei te boki n am ikotaki naba n te rain ae e aki rangi ni mau.
- Rain 2: Te boki n am atibu: e na riki bwa ko na karekei te boki n am atibu n te rain ae e aki rangi ni mau.
- Rain 3: Te boki n am aomata: e na riki bwa ko na karekei te boki n am aomata n te rain ae e aki rangi ni mau.
- Rain 4: Te boki n am mwenga: e na riki bwa ko na karekei te boki n am mwenga n te rain ae e aki rangi ni mau.
- Rain 5: Te boki n am kakaawaki: e na riki bwa ko na karekei te boki n am kakaawaki n te rain ae e aki rangi ni mau.
- Rain 6: Te boki n am tautaeka: e na riki bwa ko na karekei te boki n am tautaeka n te rain ae e aki rangi ni mau.
E na riki bwa ko na kawakin iai rain n tia ni karaoaki aikai n te taeka n Taina ke n te taeka n Engiran.
5. Te kabooaki n te tautaeka
E na riki bwa ko na ataia bwa n Taina a mwaiti naba aeka ni mwenga ni kabane aika a kona n ikotaki iai te aomata ae e na ikotaki naba n ana mwenga ni kabane. A mwaiti naba aeka n ikotaki naba aika a kainanoaki ibukin te aomata ae e na ikotaki naba n ana mwenga ni kabane. A mwaiti aomata aika a ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina a karaoia bwa te mwenga ni kabane ae e aki taua te bwai ae e na karaoia (LLC) bwa e aki rangi ni kabooaki ao e aki rangi ni kakaawaki.
E na riki bwa ko na ataia bwa n Taina a mwaiti naba aeka ni mwenga ni kabane aika a kona n ikotaki iai te aomata ae e na ikotaki naba n ana mwenga ni kabane. A mwaiti naba aeka n ikotaki naba aika a kainanoaki ibukin te aomata ae e na ikotaki naba n ana mwenga ni kabane. A mwaiti aomata aika a ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina a karaoia bwa te mwenga ni kabane ae e aki taua te bwai ae e na karaoia (LLC) bwa e aki rangi ni kabooaki ao e aki rangi ni kakaawaki.
6. Te kabooaki n ana mwenga ni kabane
E na riki bwa ko na ataia bwa n Taina a mwaiti naba aeka ni mwenga ni kabane aika a kona n ikotaki iai te aomata ae e na ikotaki naba n ana mwenga ni kabane. A mwaiti naba aeka n ikotaki naba aika a kainanoaki ibukin te aomata ae e na ikotaki naba n ana mwenga ni kabane. A mwaiti aomata aika a ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina a karaoia bwa te mwenga ni kabane ae e aki taua te bwai ae e na karaoia (LLC) bwa e aki rangi ni kabooaki ao e aki rangi ni kakaawaki.
E na riki bwa ko na ataia bwa n Taina a mwaiti naba aeka ni mwenga ni kabane aika a kona n ikotaki iai te aomata ae e na ikotaki naba n ana mwenga ni kabane. A mwaiti naba aeka n ikotaki naba aika a kainanoaki ibukin te aomata ae e na ikotaki naba n ana mwenga ni kabane. A mwaiti aomata aika a ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina a karaoia bwa te mwenga ni kabane ae e aki taua te bwai ae e na karaoia (LLC) bwa e aki rangi ni kabooaki ao e aki rangi ni kakaawaki.
Te kabooaki n te tautaeka: E aki taekinaki bwa bon te riit n te tautaeka ke te riit n ana mwenga ni kabane. E na riki bwa ko na karekei te riit n te tautaeka ke te riit n ana mwenga ni kabane ibukin am ikotaki naba n ana mwenga ni kabane n Taina.